Hanuman Chalisa — हनुमान चालीसा
The Hanuman Chalisa is a forty-verse hymn to Lord Hanuman, composed in Awadhi by the 16th-century poet-saint Tulsidas, who also wrote the Ramcharitmanas. Its verses recount Hanuman's devotion to Lord Rama, his strength and humility, and his role as a protector against fear and misfortune. It is traditionally recited on Tuesdays and Saturdays, and is one of the most widely sung devotional texts in India. Both the original Devanagari text and an English transliteration are given below, verse by verse.
हनुमान चालीसा
1
हनुमान चालीसा - दोहा
श्रीगुरु चरन सरोज रज, निज मनु मुकुरु सुधारि । बरनउँ रघुबर बिमल जसु, जो दायकु फल चारि ।। १ ।। बुद्धिहीन तनु जानिके, सुमिरौं पवन-कुमार । बल बुद्धि विद्या देहु मोहि, हरहु कलेस विकार ।। २ ।।
2
हनुमान चालीसा - चौपाई १–१०
जय हनुमान ज्ञान गुण सागर । जय कपीस तिहुँ लोक उजागर ।। १ ।। राम दूत अतुलित बल धामा । अंजनि-पुत्र पवनसुत नामा ।। २ ।। महावीर विक्रम बजरंगी । कुमति निवार सुमति के संगी ।। ३ ।। कंचन वरन विराज सुवेसा । कानन कुण्डल कुञ्चित केसा ।। ४ ।। हाथ बज्र औ ध्वजा विराजै । काँधे मूँज जनेऊ साजै ।। ५ ।। शंकर सुवन केसरी नंदन । तेज प्रताप महा जग वंदन ।। ६ ।। विद्यावान गुनी अति चातुर । राम काज करिबे को आतुर ।। ७ ।। प्रभु चरित्र सुनिबे को रसिया । राम लखन सीता मन बसिया ।। ८ ।। सूक्ष्म रूप धरि सियहिं दिखावा । विकट रूप धरि लंक जरावा ।। ९ ।। भीम रूप धरि असुर सँहारे । रामचन्द्र के काज सँवारे ।। १० ।।
3
हनुमान चालीसा - चौपाई ११–२०
लाय सजीवन लखन जियाये । श्री रघुवीर हरषि उर लाये ।। ११ ।। रघुपति कीन्ही बहुत बड़ाई । तुम मम प्रिय भरतहि सम भाई ।। १२ ।। सहस बदन तुम्हरो जस गावैं । अस कहि श्रीपति कण्ठ लगावैं ।। १३ ।। सनकादिक ब्रह्मादि मुनीसा । नारद सारद सहित अहीसा ।। १४ ।। जम कुबेर दिगपाल जहाँ ते । कवि कोविद कहि सके कहाँ ते ।। १५ ।। तुम उपकार सुग्रीवहिं कीन्हा । राम मिलाय राज पद दीन्हा ।। १६ ।। तुम्हरो मन्त्र विभीषन माना । लंकेश्वर भए सब जग जाना ।। १७ ।। जुग सहस्र जोजन पर भानू । लील्यो ताहि मधुर फल जानू ।। १८ ।। प्रभु मुद्रिका मेलि मुख माहीं । जलधि लाँघि गये अचरज नाहीं ।। १९ ।। दुर्गम काज जगत के जेते । सुगम अनुग्रह तुम्हरे तेते ।। २० ।।
4
हनुमान चालीसा - चौपाई २१–३०
राम दुआरे तुम रखवारे । होत न आज्ञा बिनु पैसारे ।। २१ ।। सब सुख लहै तुम्हारी सरना । तुम रक्षक काहू को डरना ।। २२ ।। आपन तेज सम्हारो आपै । तीनों लोक हाँक ते काँपै ।। २३ ।। भूत पिशाच निकट नहिं आवै । महावीर जब नाम सुनावै ।। २४ ।। नासै रोग हरै सब पीरा । जपत निरंतर हनुमत वीरा ।। २५ ।। संकट से हनुमान छुड़ावै । मन क्रम वचन ध्यान जो लावै ।। २६ ।। सब पर राम तपस्वी राजा । तिन के काज सकल तुम साजा ।। २७ ।। और मनोरथ जो कोई लावै । सोई अमित जीवन फल पावै ।। २८ ।। चारों जुग परताप तुम्हारा । है परसिद्ध जगत उजियारा ।। २९ ।। साधु-संत के तुम रखवारे । असुर निकंदन राम दुलारे ।। ३० ।।
5
हनुमान चालीसा - चौपाई ३१–४०
अष्ट सिद्धि नौ निधि के दाता । अस वर दीन्ह जानकी माता ।। ३१ ।। राम रसायन तुम्हरे पासा । सदा रहो रघुपति के दासा ।। ३२ ।। तुम्हरे भजन राम को पावै । जनम-जनम के दुख बिसरावै ।। ३३ ।। अंतकाल रघुबर पुर जाई । जहाँ जन्म हरि-भक्त कहाई ।। ३४ ।। और देवता चित्त न धरई । हनुमत सेई सर्व सुख करई ।। ३५ ।। संकट कटै मिटै सब पीरा । जो सुमिरै हनुमत बलबीरा ।। ३६ ।। जय जय जय हनुमान गोसाईं । कृपा करहु गुरुदेव की नाईं ।। ३७ ।। जो सत बार पाठ कर कोई । छूटहि बंदि महा सुख होई ।। ३८ ।। जो यह पढ़ै हनुमान चालीसा । होय सिद्धि साखी गौरीसा ।। ३९ ।। तुलसीदास सदा हरि चेरा । कीजै नाथ हृदय मँह डेरा ।। ४० ।।
6
हनुमान चालीसा - दोहा (समापन)
पवन तनय संकट हरन, मंगल मूरति रूप । राम लखन सीता सहित, हृदय बसहु सुर भूप ।।
1
Hanuman Chalisa - Doha (Opening Verse)
Shri Guru Charan Saroj Raj, Nij Manu Mukuru Sudhaari. Baranau Raghubar Bimal Jasu, Jo Daayaku Phala Chaari. ||1|| Buddhihin Tanu Jaanike, Sumirau Pavan Kumar. Bal Buddhi Vidya Dehu Mohi, Harahu Kalesh Vikaar. ||2||
2
Hanuman Chalisa - Chaupai 1–10
Jai Hanuman Gyaan Gun Sagar. Jai Kapis Tihu Lok Ujaagar. ||1|| Ram Doot Atulit Bal Dhaamaa. Anjani-Putra Pavansut Naamaa. ||2|| Mahavir Vikram Bajrangi. Kumati Nivaar Sumati Ke Sangi. ||3|| Kanchan Varan Viraajai Suvesa. Kaanan Kundal Kunchit Kesa. ||4|| Haath Bajra Aur Dhvajaa Viraaje. Kaandhe Moonj Janeu Saaje. ||5|| Shankar Suvan Kesari Nandan. Tej Prataap Mahaa Jag Vandan. ||6|| Vidyaavaan Guni Ati Chaatur. Ram Kaaj Karibe Ko Aatur. ||7|| Prabhu Charitra Sunibe Ko Rasiya. Ram Lakhan Sita Man Basiya. ||8|| Sukshma Roop Dhari Siyahi Dikhaava. Vikat Roop Dhari Lanka Jaraava. ||9|| Bheem Roop Dhari Asur Samhaare. Ramchandra Ke Kaaj Sanvaare. ||10||
3
Hanuman Chalisa - Chaupai 11–20
Laay Sajeevan Lakhan Jiyaaye. Shri Raghuvar Harashi Ur Laaye. ||11|| Raghupati Keenhi Bahut Badaai. Tum Mam Priya Bharat-Hi Sam Bhai. ||12|| Sahas Badan Tumharo Jas Gaavain. As Kahi Shripati Kanth Lagaavain. ||13|| Sanakaadik Brahmaadi Muneesa. Naarad Saarad Sahit Ahisa. ||14|| Yam Kuber Digpaal Jahaan Te. Kavi Kovid Kahi Sake Kahaan Te. ||15|| Tum Upkaar Sugreevahi Keenhaa. Raam Milaay Raaj Pad Deenhaa. ||16|| Tumharo Mantra Vibhishan Maana. Lankeshwar Bhae Sab Jag Jaana. ||17|| Yug Sahastra Yojan Par Bhaanu. Leelyo Taahi Madhur Phal Jaanu. ||18|| Prabhu Mudrika Meli Mukh Maahin. Jaladhi Laanghi Gaye Acharaj Naahin. ||19|| Durgam Kaaj Jagat Ke Jete. Sugam Anugrah Tumhare Tete. ||20||
4
Hanuman Chalisa - Chaupai 21–30
Ram Duaare Tum Rakhvaare. Hot Na Aagya Binu Paisaare. ||21|| Sab Sukh Lahai Tumhari Sarna. Tum Rakshak Kaahu Ko Darna. ||22|| Aapan Tej Samharo Aapai. Teenon Lok Haank Te Kaampai. ||23|| Bhoot Pishaach Nikat Nahin Aavai. Mahavir Jab Naam Sunaavai. ||24|| Naase Rog Harai Sab Peeraa. Japat Nirantar Hanumat Veeraa. ||25|| Sankat Se Hanuman Chhudaavai. Man Kram Vachan Dhyaan Jo Laavai. ||26|| Sab Par Raam Tapasvi Raajaa. Tin Ke Kaaj Sakal Tum Saajaa. ||27|| Aur Manorath Jo Koi Laavai. Soi Amit Jeevan Phal Paavai. ||28|| Chaaron Yug Partaap Tumhaaraa. Hai Parsiddh Jagat Ujiyaaraa. ||29|| Saadhu-Sant Ke Tum Rakhvaare. Asur Nikandan Raam Dulaare. ||30||
5
Hanuman Chalisa - Chaupai 31–40
Asht Siddhi Nau Nidhi Ke Daataa. As Var Deenh Jaanaki Maataa. ||31|| Raam Rasaayan Tumhare Paasaa. Sadaa Raho Raghupati Ke Daasaa. ||32|| Tumhare Bhajan Raam Ko Paavai. Janam-Janam Ke Dukh Bisraavai. ||33|| Antakaal Raghubar Pur Jaai. Jahaan Janam Hari-Bhakt Kahaai. ||34|| Aur Devta Chitt Na Dharai. Hanumat Sei Sarva Sukh Karai. ||35|| Sankat Kurai Murai Sab Peeraa. Jo Sumire Hanumat Balveeraa. ||36|| Jai Jai Jai Hanuman Gosaain. Kripa Karahu Gurudev Ki Naain. ||37|| Jo Sat Baar Paath Kar Koi. Chhutahi Bandi Mahaa Sukh Hoi. ||38|| Jo Yeh Padhai Hanuman Chaleesa. Hoy Siddhi Saakhi Gaurisa. ||39|| Tulasidaas Sadaa Hari Cheraa. Keejai Naath Hriday Mah Deraa. ||40||
6
Hanuman Chalisa - Doha (Closing Verse)
Pavan Tanay Sankat Haran, Mangal Murati Roop. Raam Lakhan Sita Sahit, Hriday Basahu Sur Bhup.